హెర్నియా రకాలు, కారణాలు మరియు అధునాతన చికిత్స విధానాలు

హెర్నియా: రకాలు, కారణాలు & ఆధునాతన చికిత్స

హెర్నియా అంటే ఏమిటి?

సాధారణంగా మన శరీరంలోని అంతర్గత అవయవాలు (ప్రేగులు, కొవ్వు కణజాలం) కండరాల పొరల వెనుక భద్రంగా ఉంటాయి.
కానీ కొన్ని కారణాల వల్ల కండరాలు బలహీనపడితే, లోపల ఉండాల్సిన అవయవాలు బయటకు పొడుచుకువస్తాయి. ఈ పరిస్థితినే హెర్నియా (Hernia) అంటారు.

👉 చాలా మంది దీనిని సాధారణ వాపుగా భావించి నిర్లక్ష్యం చేస్తారు.
⚠️ కానీ సరైన సమయంలో చికిత్స తీసుకోకపోతే, హెర్నియా ప్రాణాపాయ సమస్యగా మారే అవకాశం ఉంది.

హెర్నియా ఎందుకు వస్తుంది? (Causes)

హెర్నియా అనేది పుట్టుకతో రావచ్చు (Congenital) లేదా వయస్సు పెరిగే కొద్దీ కండరాలు బలహీనపడటం వల్ల (Acquired) రావచ్చు. ప్రధాన కారణాలు ఇవే:

 

  • అధిక ఒత్తిడి: బరువైన వస్తువులను అకస్మాత్తుగా ఎత్తడం వల్ల కడుపు కండరాలపై ఒత్తిడి పెరుగుతుంది.

  • మలబద్ధకం: విరేచనం కోసం ఎక్కువ సేపు ముక్కడం వల్ల కూడా హెర్నియా రావచ్చు.

  • దీర్ఘకాలిక దగ్గు: స్మోకింగ్ చేసేవారిలో లేదా ఆస్తమా ఉన్నవారిలో వచ్చే నిరంతర దగ్గు కండరాలను బలహీనపరుస్తుంది.

  • అధిక బరువు (Obesity): పొట్ట భాగంలో కొవ్వు ఎక్కువగా ఉండటం వల్ల కండరాల పై నిరంతరం ఒత్తిడి ఉంటుంది.

  • గర్భధారణ: గర్భధారణ సమయంలో కడుపు కండరాలు సాగి బలహీనపడతాయి.

  • పాత సర్జరీలు: గతంలో జరిగిన ఆపరేషన్ గాయాలు సరిగ్గా మానకపోయినా ఆ ప్రాంతంలో హెర్నియా రావచ్చు.

హెర్నియాలో ప్రధాన రకాలు (Types of Hernia)

  • ఇంగ్వైనల్ హెర్నియా (Inguinal Hernia): ఇది అత్యంత సాధారణమైనది. గజ్జల భాగంలో వస్తుంది. ఇది మగవారిలో ఎక్కువగా కనిపిస్తుంది.

  • అంబిలికల్ హెర్నియా (Umbilical Hernia): ఇది బొడ్డు భాగంలో వస్తుంది. చిన్న పిల్లల్లో పుట్టినప్పుడు కనిపిస్తుంది, పెద్దవారిలో అధిక బరువు వల్ల వస్తుంది.

  • ఇన్సిషనల్ హెర్నియా (Incisional Hernia): గతంలో పొట్టకు సర్జరీ జరిగిన చోట వచ్చే హెర్నియా ఇది.

  • హయాటల్ హెర్నియా (Hiatal Hernia): ఇది బయటకు కనిపించదు. ఛాతీని, పొట్టను వేరు చేసే డయాఫ్రమ్ కండరంలో లోపం వల్ల కడుపులోని కొంత భాగం పైకి నెట్టబడుతుంది. దీనివల్ల తీవ్రమైన ఎసిడిటీ వస్తుంది.

  • ఫెమోరల్ హెర్నియా: ఇది గజ్జల కింద, తొడ పైభాగంలో వస్తుంది. ఇది ఆడవారిలో ఎక్కువగా కనిపిస్తుంది.

📍లక్షణాలు ఎలా గుర్తించాలి? (Symptoms)

  • ప్రభావిత ప్రాంతంలో గడ్డలాంటి వాపు కనిపించడం.

  • నిలబడినప్పుడు, దగ్గినప్పుడు లేదా బరువులు ఎత్తినప్పుడు ఆ వాపు పెద్దదిగా అవ్వడం.

  • పడుకున్నప్పుడు వాపు లోపలికి వెళ్లిపోవడం.

  • ఆ ప్రాంతంలో లాగినట్లు ఉండటం లేదా మొద్దుబారినట్లు అనిపించడం.

  • నొప్పి రావడం (కొందరిలో నొప్పి ఉండకపోవచ్చు, కానీ వాపు ఉంటుంది).

నిర్లక్ష్యం చేస్తే వచ్చే ప్రమాదాలు (Complications)

చాలా మంది హెర్నియాను నిర్లక్ష్యం చేస్తారు. కానీ లోపల చిక్కుకున్న ప్రేగులకు రక్త ప్రసరణ ఆగిపోతే (Strangulation), ఆ భాగం కుళ్ళిపోయే (Gangrene) ప్రమాదం ఉంది. ఇది ప్రాణాపాయ స్థితి. వాంతులు అవ్వడం, తీవ్రమైన కడుపు నొప్పి, మల విసర్జన ఆగిపోవడం వంటివి జరిగితే వెంటనే సర్జరీ అవసరం.

చికిత్స విధానాలు (Treatment Options)

హెర్నియా మందులతో లేదా వ్యాయామాలతో తగ్గదు. దీనికి సర్జరీ మాత్రమే మార్గం. సురక్ష హాస్పిటల్, జమ్మికుంటలో మేము రెండు రకాల అధునాతన సర్జరీలు చేస్తున్నాము:

  1. ఓపెన్ సర్జరీ: ఇది సంప్రదాయ పద్ధతి. వాపు ఉన్న చోట చిన్న కోత కోసి, అవయవాలను లోపలికి నెట్టి, అక్కడ మెష్ (Mesh) వేసి కండరాన్ని బలపరుస్తాము.

  2. లాపరోస్కోపిక్ సర్జరీ (కీ-హోల్ సర్జరీ): ఇది అత్యంత ఆధునిక పద్ధతి. చిన్న రంధ్రాల ద్వారా కెమెరాను పంపి లోపల మెష్ వేస్తాము. దీనివల్ల కోత ఉండదు, నొప్పి తక్కువ, మచ్చ పడదు మరియు రోగి 2-3 రోజుల్లోనే తన పనులను తాను చేసుకోవచ్చు.

💡 ముగింపు:

హెర్నియా అనేది చిన్న సమస్యగా కనిపించినా, సమయానికి చికిత్స తీసుకోకపోతే తీవ్రమైన ఆరోగ్య సమస్యలకు దారితీయవచ్చు. గజ్జలలో, బొడ్డు వద్ద లేదా పొట్ట భాగంలో ఏవైనా అసాధారణ వాపులు, నొప్పి లేదా అసౌకర్యం అనిపిస్తే ఆలస్యం చేయకుండా వెంటనే నిపుణులైన సర్జన్‌ను సంప్రదించడం చాలా ముఖ్యం.

 

⚠️ గమనిక (Disclaimer)

ఈ బ్లాగ్‌లో ఇవ్వబడిన సమాచారం కేవలం వైద్య అవగాహన (Health Information) కోసం మాత్రమే. ఇది వైద్య నిర్ధారణ (Diagnosis) లేదా చికిత్సకు (Treatment) ప్రత్యామ్నాయం కాదు. ప్రతి రోగి పరిస్థితి భిన్నంగా ఉండవచ్చు. మీకు ఏవైనా లక్షణాలు లేదా ఆరోగ్య సమస్యలు ఉన్నట్లయితే, స్వయంగా నిర్ణయం తీసుకోకుండా అర్హత కలిగిన వైద్య నిపుణులను తప్పనిసరిగా సంప్రదించాలి.

హెర్నియా సంబంధిత సమస్యలపై సరైన సలహా మరియు చికిత్స కోసం
Dr. K. Thirupathi గారిని సంప్రదించండి –
Suraksha Multi-Speciality Hospital.

WhatsApp Image 2025-03-22 at 16.24.31_d4b54d8b

Dr. K. Thirupathi

General Physician & Diabetologist