తల్లిపాలు: అపోహలు & వాస్తవాలు - డాక్టర్ స్వర్ణలత గారి సలహాలు
- 14 February 2026
- డా. కె. స్వర్ణలత గారి సూచనలు (గైనకాలజిస్ట్ & ఇన్ఫర్టిలిటీ స్పెషలిస్ట్)
మన సమాజంలో తల్లిపాల గురించి అనేక రకాల నమ్మకాలు, అపోహలు ఉన్నాయి. పెద్దవాళ్ళు చెప్పే మాటలు వినాలా? డాక్టర్లు చెప్పేది పాటించాలా? అని కొత్త తల్లులు గందరగోళానికి గురవుతుంటారు. బిడ్డ ఆరోగ్యానికి పునాది తల్లిపాలే. అందుకే, జమ్మికుంట సురక్ష హాస్పిటల్ తరపున, తల్లిపాలకు సంబంధించిన వాస్తవాలను మీకు తెలియజేయాలనుకుంటున్నాను. ఈ సమాచారం మీ సందేహాలన్నింటినీ తీరుస్తుందని ఆశిస్తున్నాను.
తల్లిపాలు ఇవ్వడం వల్ల తల్లికి కలిగే ప్రయోజనాలు ఏంటి?
తల్లిపాలు ఇవ్వడం బిడ్డకే కాదు, తల్లికి కూడా చాలా మంచిది:
బరువు తగ్గడం: తల్లిపాలు ఇవ్వడం వల్ల రోజుకు సుమారు 500 కేలరీలు ఖర్చవుతాయి. గర్భధారణ సమయంలో పెరిగిన బరువును తగ్గించుకోవడానికి ఇది సహాయపడుతుంది.
ఆరోగ్య రక్షణ: ఎక్కువ కాలం పాలిచ్చే తల్లులకు టైప్-2 డయాబెటిస్, అధిక రక్తపోటు (BP), గుండె జబ్బులు వచ్చే అవకాశం తక్కువ. అలాగే రొమ్ము క్యాన్సర్ మరియు అండాశయ క్యాన్సర్ (Ovarian Cancer) ముప్పు కూడా తగ్గుతుంది.
గర్భాశయ ఆరోగ్యం: పాలిచ్చేటప్పుడు విడుదలయ్యే ‘ఆక్సిటోసిన్’ హార్మోన్, ప్రసవం తర్వాత గర్భాశయం త్వరగా సాధారణ స్థితికి రావడానికి మరియు రక్తస్రావం (Bleeding) తగ్గడానికి సహాయపడుతుంది.
బిడ్డకు తల్లిపాలు ఎలా మేలు చేస్తాయి?
సంపూర్ణ ఆహారం: బిడ్డ ఎదుగుదలకు కావాల్సిన కొవ్వులు, చక్కెర, నీరు, ప్రోటీన్లు తల్లిపాలలో సరైన మోతాదులో ఉంటాయి. బిడ్డ పెరిగేకొద్దీ వారి అవసరాలకు తగ్గట్టుగా పాలలోని పోషకాలు మారుతుంటాయి.
రోగనిరోధక శక్తి: తల్లిపాలు సులభంగా జీర్ణమవుతాయి. వీటిలో ఉండే యాంటీబాడీస్ (Antibodies) బిడ్డను చెవి ఇన్ఫెక్షన్లు, డయేరియా, శ్వాసకోశ వ్యాధుల నుండి కాపాడతాయి.
రక్షణ: తల్లిపాలు తాగే పిల్లల్లో ఆకస్మిక శిశు మరణాల (SIDS) ముప్పు తక్కువగా ఉంటుంది. నెలలు నిండకుండా పుట్టిన పిల్లలకు (Preterm babies) తల్లిపాలు ఇవ్వడం వల్ల తీవ్రమైన ఇన్ఫెక్షన్ల నుండి రక్షణ లభిస్తుంది.
బిడ్డకు ఎంతకాలం పాలు ఇవ్వాలి?
మొదటి 6 నెలలు: బిడ్డకు కేవలం తల్లిపాలు మాత్రమే ఇవ్వాలి (Exclusive Breastfeeding). నీళ్లు గానీ, ఇతర ఆహారం గానీ ఇవ్వకూడదు (డాక్టర్ చెప్తే తప్ప).
ఒక సంవత్సరం వరకు: 6 నెలల తర్వాత ఘన ఆహారం మొదలుపెట్టినా, తల్లిపాలు కొనసాగించాలి.
ఆ తర్వాత: తల్లి, బిడ్డ కోరుకున్నంత కాలం పాలు ఇవ్వవచ్చు. ఉద్యోగం చేసే తల్లులు ‘బ్రెస్ట్ పంప్’ (Breast pump) ద్వారా పాలు తీసి నిల్వ చేసి బిడ్డకు అందించవచ్చు.
పాలు ఎప్పుడు మొదలుపెట్టాలి?
ఆరోగ్యంగా ఉన్న నవజాత శిశువులకు పుట్టిన మొదటి గంటలోపే పాలు ఇవ్వడం మంచిది. బిడ్డను తల్లి చర్మానికి తాకేలా (Skin-to-skin contact) ఉంచడం వల్ల, బిడ్డ పాలు తాగే రిఫ్లెక్స్ (Latching reflex) ప్రేరేపించబడుతుంది.
బిడ్డకు ఆకలి వేస్తోందని ఎలా తెలుసుకోవాలి?
ఏడుపు అనేది ఆకలికి చివరి సంకేతం. అంతకంటే ముందే బిడ్డ ఈ సంకేతాలు ఇస్తుంది:
మీ వైపు మొహం తిప్పడం (Nuzzling).
చేతులు నోట్లో పెట్టుకుని చప్పరించడం.
పిడికిలి బిగించడం, కాళ్ళు చేతులు కదిలించడం. బిడ్డ కడుపు నిండితే, చేతులు రిలాక్స్ చేసి కళ్ళు మూసుకుంటుంది.
బిడ్డకు పాలు సరిపోతున్నాయని ఎలా తెలుసుకోవాలి?
బిడ్డ కడుపు చిన్నది కాబట్టి త్వరగా జీర్ణం చేసుకుంటుంది. అందుకే మొదటి వారాల్లో రోజుకు 8 నుండి 12 సార్లు పాలు ఇవ్వాల్సి ఉంటుంది.
పాలు తాగిన తర్వాత బిడ్డ రోజుకు కనీసం 6 సార్లు మూత్రం, 3 సార్లు విరోచనం చేస్తే పాలు సరిపోతున్నట్లే.
పుట్టిన 10 రోజుల తర్వాత బిడ్డ బరువు పెరగడం మొదలవుతుంది.
రొమ్ము నొప్పిగా ఉంటే పాలు ఆపేయాలా?
మొదట్లో రొమ్ము నొప్పి లేదా పగుళ్లు రావడం సహజం. అరుదుగా రక్తం వచ్చినా అది బిడ్డకు హాని చేయదు. నొప్పిగా ఉంటే బిడ్డ పాలు తాగే పొజిషన్ (Latching) సరిచేసుకోవాలి.
పాలు పడటం మొదలయ్యాక రొమ్ము వాపు రావడం సాధారణం. వేడి నీటితో స్నానం చేయడం లేదా మసాజ్ చేయడం వల్ల ఉపశమనం లభిస్తుంది.
నొప్పి, వాపు తగ్గకపోతే వెంటనే డాక్టర్ను సంప్రదించండి (మాస్టిటిస్ సమస్య కావచ్చు).
పాలు పంప్ చేసి బాటిల్లో ఇవ్వవచ్చా?
మొదటి కొన్ని రోజులు బాటిల్స్, పసిఫైయర్స్ (Pacifiers) వాడకపోవడమే మంచిది. ఎందుకంటే బిడ్డ రొమ్ము నుండి పాలు తాగడం నేర్చుకునే దశలో బాటిల్ అలవాటు చేస్తే గందరగోళానికి (Nipple confusion) గురయ్యే అవకాశం ఉంది.
రొమ్ము నిండుగా అనిపిస్తే బిడ్డకు పట్టించడమే ఉత్తమం. కుదరకపోతే పంప్ చేసి నిల్వ (Freeze) చేయవచ్చు. ఉద్యోగానికి వెళ్లే తల్లులకు ఇది బాగా ఉపయోగపడుతుంది.
పాలిచ్చే తల్లి ఎలాంటి ఆహారం తీసుకోవాలి?
తల్లికి జీర్ణం కావడానికి కష్టంగా ఉండే ఆహారం, బిడ్డకు కూడా ఇబ్బంది కలిగిస్తుంది.
కొన్ని ఆహార పదార్థాల వల్ల బిడ్డకు గ్యాస్ రావచ్చు (Colic).
పాలు, మసాలాలు, పిండి పదార్థాలు (Refined flours) మితంగా తీసుకోవడం మంచిది.
తల్లిపాలతో పాటు నీళ్లు కూడా తాగించాలా?
అవసరం లేదు. తల్లిపాలలో బిడ్డకు కావాల్సినంత నీరు ఉంటుంది. 6 నెలల వయసు వచ్చే వరకు బిడ్డకు నీళ్లు ఇవ్వకూడదు. 6 నెలల తర్వాత పీడియాట్రిషియన్ సలహాతో నీళ్లు మరియు ఘన ఆహారం మొదలుపెట్టవచ్చు.
మీకు ఇంకేమైనా సందేహాలు ఉన్నాయా? పిల్లల ఆరోగ్యం గురించి మరియు తల్లిపాలకు సంబంధించి మరింత సమాచారం కోసం సురక్ష హాస్పిటల్ (జమ్మికుంట) లో మమ్మల్ని సంప్రదించండి.
– డాక్టర్ స్వర్ణలత సురక్ష హాస్పిటల్, జమ్మికుంట.
Dr. K. Swarnalatha
Gynecologist & Infertility Specialist. MBBS, MS (OBG)
